فقط از علم پيروي كن و بدون شناخت قدمي بر ندار

وَ لَا تَقفُ ما لَيسَ لَكَ به عِلمٌ اِن السَمعَ وَ البَصَرَ وَ الفُؤاد كُلُ اولئكَ كانَ عَنه مَسئولا

و از چيزي كه بدان علم نداري ( در اعتقاد، گفتار و عمل) پيروي نكن؛ زيرا از گوش و چشم و دل - از همه سؤال خواهد شد. (سوره اسراء - آیه 36)

    قرآن پيروي از گمان و حدس و شك و احتمال و شايعات و نيز تقليد هاي كوركورانه را نهي كرده است. و فرموده است: ظن و گمان به هيچ وجه انسان را به حق و حقيقت نمي رساند. و پيروي از آن را در رديف پيروي از هواي نفس آورده است. نه تنها راه قابل اعتماد و تنها الگوي قابل قبول شناخت را علم و يقين معرفي كرده ، و فرموده است: كه در هر كاري چه در امور شخصي و چه در قضاوت درباره ديگران، و چه در امور اجتماعي فقط از علم و آگاهي منطبق با حق پيروي كن. و اساس زندگي فردي و اجتماعي را علم و آگاهي قرار بده.

    و اگر فرموده است، گوش و چشم و قلب مسئولند، از اين روست كه بيشتر معلومات انسان، به واسطه اين سه، به دست مي آيد. اگرنه، در روز قيامت، همه اعضاي پيكر انسان، حتي پوست تنش، به سخن مي آيد، و حقايق را بازگو ميكنند.

   امام صادق(ع) فرمودند: يكي از نشانه هاي حقيقت ايمان اين است كه بيش از آنچه مي داني نگويي.

 پيامبر اكرم(ص) نيز فرمودند: از گمان بپرهيزيد، زيرا بدترين دروغ است.

منبع: آيه هاي زندگي/ حسين اسكندري .- تهران:سروش،1381