imail: ali.jovein@gmail.com
تسريع و تسهيل كار تعمير كابل معيوب با استفاه از دستگاه
نشتيياب روغن
كابلهاي روغني زميني بخش عظيمي از خطوط انتقال برق را در بريتانيا و ديگر نقاط جهان
تشكيل ميدهند. سيستم قدرت بريتانيا داراي حدود 800 كيلومتر كابل در حال سرويس در
سطوح ولتاژ از 33 تا 400 كيلوولت است. مقدار زيادي از اين كابلها در فاصله 25 تا 40
سال گذشته، نصب شدهاند. بسياري هم، حدود 60 سال است كه تحت بهرهبرداري هستند.
بسياري از اين كابلها بدون هيچ مشكلي در حال سرويسدهي در شبكه هستند. با اين
وجود،تعدادي از كابلها در طول عمر خود به دليل معيوب شدن سيستم نگهداري دچار نشتي
روغن ميشوند. تشخيص و تعمير سريع اين نشتيها از جنبههاي فني و زيستمحيطي حائز اهميت
است.
سابقاً تعيين محل نشتي، مستلزم حفاريها و كاربرد روش منجمد ساختنهاي مكرر بود. روش
هيدروليكي كه اساس آن، اندازهگيري مقاومت عايقي جريان روغن در داخل كابل است نخستين
جايگزين براي روش انجماد است. اين روش براي سيستمهاي كابل تكرشته و سه رشته و با
همكاري شركت EA Technology و
U.K.Electricity Supply Industry (صنايع توليد برق انگليس) ابداع شد. بر اساس اين
روش دستگاهي، ساخته و روانه بازار شد و با نتايج خوبي كه نشان داد، مايه تشويق
سازندگان به ساخت بهينه دستگاههاي نشتيياب شده است.
روش هيدروليكي
تعيين محل نشتي به روش هيدروليكي بر اين اساس كه مقاومت اصطكاكي (frictional
resistance) كابل در مقابل شارش روغن بين هر پايانه نشتي دار و نقطه نشتي
اندازهگيري ميشود. اين كار با اندازهگيري دقيق شارش روغن در كابل و افت فشار در
قسمت داراي نشتي انجام ميگيرد.
با بكارگيري فرمول ساده زير براي جريان روغن تراكم ناپذير، افت فشار (DP) در يك
قسمت هيدروليكي محاسبه ميشود:
L × R * Q = DP
بطوري كه Q ميزان شارش روغن، R مقاومت هيدروليكي روغن در مقابل جريان به ازاي طول
واحد و L طول كابل نشتيدار است.
دستگاه تعيين محل نشتي
دستگاه مورد نياز براي تعيين محل نشتي به روش هيدروليكي معمولاً در دو واحد جداگانه
سيار ساخته ميشود كه از دو خودروي جداگانه براي اين عمليات استفاده ميشود.
براي آزمايش كابلهاي تكرشتهاي، يك خودرو كفايت ميكند اما براي انجام آزمايش بر روي
كابلهاي سهرشتهاي هر دو خودرو مورد نياز هستند. هرواحد داراي يك مخزن سيال با فشار
متغير جهت تغذيه كابل در طول آزمايش است. سيال از داخل يك سنجه اندازهگيري عبور
داده ميشود كه داراي ترانسديوسرهاي شارش و فشار باحساسيت بالاست. جهت تغذيه روغن با
فشار متغير ميتوان از لولههاي موقتي براي اتصال دستگاه نشتيياب به كابل در نقاط
مفصلهاي روغني يا سركابلهاي سيستم در قسمتي از كابل كه داراي نشتي است استفاده شود.
يك كامپيوتر، دادههاي اندازهگيري شده را جمعآوري و تحليل ميكند. از آنجا كه
اندازهگيري روي كابلهاي تكرشتهاي بايد بطور مشابه در هر دو انتهاي قسمت داراي نشتي
صورت گيرد، دو مجموعه تجهيز بايد با هم ارتباط مداوم داشته باشند. اين كار اكنون با
تلفنهاي موبايل GSM انجام ميگيرد كه جانشين ارتباطات راديويي سابق شده است.
نشتيها اغلب در محل مفصلها پيدا ميشوند و حفاري نزديكترين مفصل به محلي كه براي
نشتي پيشبيني شده، بصورت يك استاندارد درآمده است. اگر نشتي در آن پيدا نشود، محل
مفصل بعدي حفر ميشود. به عنوان آخرين راه چاره هم از انجماد استفاده ميشود.
پيدا كردن محل نشتي در اولين يا دومين حفر بدون انجماد در كار تعيين محل نشتي روغن
كابل، موفقيت عملكرد دستگاه نشتيياب محسوب ميشود.
تا به امروز، از روشهاي هيدروليكي براي تعيين محل نشتي در بيش از 1000 مدار توسط
بهرهبردارهاي مختلف استفاده شده است. ميزان موفقيت با اين معيار كه نشتيها در اولين
يا دومين حفر و بدون نياز به انجماد پيدا شوند، بيش از 70 درصد بوده است. كاركنان
نگهداري و تعميرات كه بطور ثابت براي كار با اين تجهيزات تعيين شدهاند بيشترين
ميزان موفقيت را بدست آوردهاند. بنابراين تجربه و آشنايي با سيستم و مدار كابلها در
امر تعيين محل نشتي روغن كابل،يك عامل بسيار مهم به حساب ميآيد.
با توجه به شرايط بهرهبرداري از كابلهاي روغني و حداقل فشار روغن قابل قبول در زمان
بهرهبرداري كابلهاي با نرخ نشتي 10 الي 100 ليتر در هفته بعنوان كابل معيوب منظور
ميشوند.
اندازهگيريهاي دقيقتر، پردازش بهتر دادهها، همراه با تجربيات بهرهبرداري بيشتر،
عملكرد اين روش را بسيار بهبود بخشيدهاند. اگر چه در كار تعيين محل نشتي روغن
كابلها با اين روش نيز محدوديتهايي وجود دارد اما اين روش، دقيقترين و عمليترين
روشي است كه تا به حال پيشنهاد شده است.
بطور خلاصه، مزيت روش هيدروليكي نسبت به ساير روشها كاهش ميزان حفاريها و هزينههاي
مربوطه، كاهش قطع برق و ترافيك مسيرها و همچنين تعيين سريعتر محل نشتي و كاهش
آلودگي محيط است.
مجله صنعت برق
|
خرداد ماه 1385 |
سال دهم |
شماره 119 |
مى 2006 |
No.119 |