كاربرد فناوري اطلاعات و ارتباطات در آموزش
يادگيري الكترونيكي
فناوري اطلاعات و ارتباطات بر جنبه هاي متعدد زندگي بشر از جمله آموزش و يادگيري تاثير گذارده است . استفاده از فناوري اطلاعات در محيط هاي يادگيري مفهوم نوي را پديد آورده است كه آموزش الكتريكي نام دارد . در اين مقاله مفهوم ، ديدگاه ها و اصول يادگيري الكتريكي و عوامل موثر بر استفاده از يادگيري الكترونيكي شرح داده شده است .
استفاده از فناوري هاي جديد اطلاعاتي و ارتباطي مانند اينترنت و سيستم هاي چند رسانه اي به منزله ي ابزارهايي براي بهبود كيفيت آموزش و يادگيري از طريق ارائه تسهيلاتي براي دسترسي آسان به منابع و خدمات آموزشي و نيز فراهم آوردن ساز و كارهايي چون تعامل و همكاري از راه دور كه يادگيري الكترنيكي ناميده مي شود ،سيستم هاي آموزشي را توانا كرده تا بتوانند آموزش خود را در گسترده ي وسيع تري ارائه دهند . يادگيري يا آموزش الكترونيكي كه محصول به كارگيري فناوري اطلاعات و ارتباطات در حوزه آموزش است ، نوع جديدي از آموزش است كه در آن نيازي به حضور دانشجويان دانش آموزان و كارآموزان در كلاسهاي برنامه ريزي شده نيست .
(يادگيري الكترونيكي را مي توان استفاده نظام مند از فناوري اطلاعات و ارتباطات در تدريس و يادگيري دانست .) به طور كلي يادگيري الكترونيكي مفهومي است كه بيانگر به كارگيري فناوري هاي اطلاعاتي و ارتباطي مانند اينترنت و سيستم هاي چند رسانه اي به مثابه ابزارهايي براي بهبود كيفيت يادگيري از طريق ارائه ي تسهيلاتي براي دسترسي آسان به منابع و خدمات آموزشي و فراهم كردن ساز و كارهايي چون تعامل و همكاري از راه دور است . در اين صورت با بهرگيري از فناوري ها و رسانه هاي ديجيتالي براي ارائه حمايت و بهينه سازي تدريس ، يادگيري ، سنجش و ارزشيابي محيط يادگيري الكترونيكي پديد مي آيد كه از محيط هاي يادگيري سنتي متمايز است .
براي آنكه مفهوم يادگيري الكترونيكي و حوزه هايي كه زير پوشش آن قرار مي گيرد بهتر مشخص شود ، ذكر چند مثال مفيد خواهد بود :
1- پژوهش با استفاده از شبكه ي جهاني وب ، كتابخانه هاي ديجيتالي و پايگاه هاي اطلاعاتي
2- بهره گيري از مواد يادگيري تعاملي ( بعضي اوقات چند رسانه اي )
3- كار گروهي از طريق امكاناتي چون كنفرانس الكترونيكي و گوت و گوي اينترنتي
4- سخنراني يا بحث گروهي از طريق كنفرانس هاي ويديوي ، مديريت دوره هاي الكتريكي
ممكن است اين سئوال به ذهن بسياري از افراد برسد كه با وجود شيوه هاي رايج يادگيري درآموزش ، چه لزومي دارد كه به يادگيري الكتونيكي بپردازيم ؟براي پاسخ به اين سئوال مي توان چند عامل اشاره كرد كه بهره گيري از توانايي و قابليت يادگيري الكترونيكي را سبب مي شود .
1- عوامل ملي : عواملي چون افزايش روز افزون تعداد داوطلبان ورود به موسسات آموزش عالي ، پراكندگي افراد و نامتجانس بودن آن ها ، نياز به آموزش ضمن خدمت و … سبب مي شوند كه نياز به الگوي آموزشي جديد براي يادگيري احساس شود .
2- عوامل ساختاري : بخشي از عوامل مربوط به استفاده از يادگيري الكترونيكي به ويژگي هاي اين نوع آموزش مربوط مي شود .
برخي از عوامل ساختاري عبارتند از :
1- انعطاف پذيري يادگيري الكترونيكي در مقابل نياز يادگيرندگان و امكان دسترسي هر چه بيشتر يادگيرنده به منابع ومواد آموزشي .
2- كارايي زياد سيستم هاي يادگيري الكترونيكي براي مديريت تعداد زيادي از يادگيرندگان و كاهش هزينه هاي آموزشي .
3- ايجاد فرصت هاي آموزش و يادگيري از طريق آموزش از راه دور .
4- بهبود كيفيت يادگيري و تدريس با بهره گيري از امكانات متنوع و روش هاي خلاق و موثر .
اصول اساسي يادگيري الكترونيكي
فرصت هايي كه فناوري اطلاعات و ارتباطات براي آموزش به وجود مي آورد ، متخصصان آموزش را به باز انديشي ماهيت يادگيري و باز مهندسي فعاليت هاي آموزشي وادار مي كند .
محصول اين باز مهندسي تغيير نقش معلملن از( ارائه كننده ي اطلاعات ) به( تسهيل كننده ي يادگيري ) در خلال رويكرد يادگيرنده محوري در آموزش است . يادگيرنده محوري و فعال بودن يادگيرنده از جمله اصولي به شمار مي آيند كه در يادگيري الكترونيكي نيازمند توجه اند . يادگيرنده محور بودن ، مفهوم كليدي يادگيري الكترونيكي است و فعال بودن يادگيرنده را نيز شامل مي شود .
سه ديدگاه براي يادگيري الكترونيكي وجود دارد كه اولين آنها ديد گاه الكترونيكي است .يادگيري الكترونيكي ارائه ي محتوا از طريق اينترنت – نوار ويدئويي – ماهواره – تلوزيون – ديسك فشرده و …… است ديدگاه دوم ديدگاه اينترنتي است كه تنها به عامل اطلاعاتي جهاني يعني اينترنت توجه مي شود .
سومين ديدگاه ، ديدگاه افسانه اي است كه به اعتقاد برخي افراد يادگيري الكترونيكي ( آموزش بدون زمان خاص و مداوم است كه داراي سرعت فوق العاده زيادي است .
********************************************************
زهرا احساني آموزشگاه بصیرت
بازگشت به وبلاگ گروه ها ی آموزشی